.

Sıcak Çarpması Ölümcül Olabilir...

Sıcak çarpması ölümcül olabilir

Sıcak Çarpması Ölümcül Olabilir...



Sıcak çarpmasından çocuklar daha sık ve daha fazla etkileniyor. Ölümcül olabilen bu tablodan korunmanın tek yolu ise ışınların dik geldiği saatlerde çocuğu güneşe çıkarmamak.

Vücut sıvı oranları erişkinlerden yüksek olduğu için çocuklar sıcak çarpmalarından çok daha ciddi boyutlarda etkileniyor. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Tuna Gül Han, bu nedenle çocuklarda sıcak çarpmasına karşı önlem alınmasının yaşamsal önem taşıdığına dikkat çekiyor. Dr. Han, “Çocukları bu ciddi tablodan korumanın en etkili yolu öncelikle zararlı ultraviyole ışınlarının yeryüzüne en dik ulaştığı 10.00-15.00 saatleri arasında güneşe çıkarmamak. Güneş ışınlarının yeryüzüne zararlı açıda geldiğini gösteren en tipik işaret ise gölgenizin sizden küçük olması” diyor.

GÜNEŞ ALTINDA SPOR YAPMAYIN

Çalışmalara göre güneş çarpması yüzde 90 oranında 6 yaş ve üzeri çocuklarda görülüyor. Bu çocukların yaklaşık yüzde 70’inde güneş çarpması spor yaparken ortaya çıkıyor. Çünkü bu yaş grubu çocuklar vücutlarının sınırlarını henüz bilemiyor ve dış ortamın olumsuz etkilerini tahmin edemiyor. Genellikle vücudun aktif şekilde enerji harcaması dış ortamın yüksek sıcaklığı ile birleşince ortaya istenmeyen tablolar çıkıyor. Ayrıca yenidoğan dönemindeki bebekler de beyindeki ısı kontrol sistemlerinin ve terleme mekanizmalarının tam gelişmemiş olması nedeniyle yüksek risk altında. Sıcak havada arabada ya da klimasız ortamda kapalı kalmak gibi etkenlerde sıcak çarpmasına neden olabiliyor.

YÜKSEK ATEŞ VE KURU CİLT TİPİK BELİRTİLERİ

Uzman Dr. Tuna Gül Han'ın verdiği bilgiye göre, sıcak çarpmasından önce genellikle vücuttaki terleme kesiliyor. Vücut ısısının 41 derece üzerine çıkması ve kuru cilt, sıcak çarpmasının tipik belirtileri. Merkezi sinir sistemindeki probleme göre ciltte pembelik ya da solukluk olabiliyor. Tablo ilerlediğinde ölüm korkusu, ajitasyon, baş dönmesi, halsizlik, zihin karmaşası, anlamsız mutlu duygu durumu, baş ağrısı, bulantı ve dengesizlik gibi sorunlar ortaya çıkıyor. Tedaviye hemen başlanmazsa idrar-dışkı kaçırma, kasılmalar, havale, şuur bulanıklığı, göz bebeği değişiklikleri, felç ve koma gelişebiliyor.

ZAMANINDA MÜDAHALE HAYAT KURTARIYOR

Hastalığın ciddiyetini kalp-dolaşım sisteminin etkilenme oranı belirliyor. Pembe bir cilt, normal kalp atışı ve tansiyon değerlerinde, kalp hızının izlenerek soğutma işlemi yapılması yeterli olabiliyor. Tedavide vücut sıcaklığının mümkün olan en hızlı şekilde 38.5 derece civarına düşürülmesi amaçlanıyor. Ancak ateş düşürücü ilaçların faydası olmuyor. Suyla doldurulmuş küvete koymak, klima/vantilatör esintisi altında duş aldırmak ya da su püskürtmek en etkili yöntemler. Boyun, koltuk altı ve kasıklara buz torbaları da konabiliyor. Bu yaklaşımlar vücut sıcaklığı 38.5 derece civarına düşürüldüğünde sonlandırılıyor. İhtiyaç duyulursa sıvı elektrolit takviyesi yapılıyor.

KALP VEYA BÖBREK YETMEZLİĞİNİ TETİKLEYEBİLİYOR

Soluk cilt, çarpıntı ve düşük tansiyonu olan çocuklar ise kalp yetmezliğine girmiş oluyor. Bu da koma ve ölüm gibi çok ciddi sonuçlarla karşılaşma riski doğuruyor. Sıcak çarpması ayrıca özellikle tansiyonu düşük olan çocuklarda böbrek yetmezliği riskini de beraberinde getiriyor. Bu tür durumlarda çocukta kalıcı hasar oluşmaması için vücut sıvı-elektrolit dengesinin sağlanmasına çalışılıyor ve nadiren diyaliz gibi tedavi yöntemlerine başvuruluyor.

ÇOCUĞU 10 ADIMDA SICAK ÇARPMASINDAN KORUYUN

• Sıcak hava vücut sıvı dengesi bozulduğunda çok daha tehlikeli olabiliyor. Bu nedenle çocuğunuza bol sıvı içirin.

• Koyu idrar, yetersiz sıvı alımının belirtisidir. Bu durumda susamış olmasa bile hemen su içirin.

• Çocuğunuzun ara ara gölge ve su molaları vermesini sağlayın. Net bir zamanlama olmasa da bu süre her yarım saatte bir 10 dakika olabilir.

• İncecik-pamuklu bir yaz giysisi giydirin. Kıyafeti terleme nedeniyle ıslanırsa değiştirin.

• Camı açmış da olsanız arabanın içinde yalnız bırakmayın.

• Aşırı tuz takviyesinden/tuz tabletlerinden kaçının. Bu tür ürenler mide boşalmasını yavaşlatarak sıvı emilimini geciktirirler.

• Henüz bebeklik döneminde ise battaniyeye sarmaktan ya da fazladan giydirmekten kaçının.

• Hava sıcaklığı 28 derece üzerindeyse buna ek olarak bir de nem oranı yüksekse uzun süren ya da ciddi efor gerektiren spor aktiviteleri yapmasına izin vermeyin.

• Herhangi bir nedenle ateşlendiyse sıcak havalarda dışarı çıkartmayın.

SICAK ÇARPMASI OLDUYSA BUNLARI YAPIN

• Çocuğunuzu hemen serin ve gölge bir alana taşıyın.

• Vücudunu soğutmaya başlarken ambulans çağrıldığından emin olun.

• İç ortama ya da gölgeye taşıdıktan sonra düz bir zemine yatırıp ayaklarını başından yüksek bir yere koyun.

• Hemen kıyafetlerini çıkartın.

• Soğuk suyla vücudunu yıkayın: Hortumla su tutabilir, soğuk suyla dolu küvete yatırabilir, süngerle silebilir veya duşun altına sokabilirsiniz.

• Düşük nemli bir ortamda ıslak-soğuk bir çarşafa sarın.

• Klima, bulamazsanız vantilatör çalıştırın.

• Bilinci açık ise soğuk içecekler (15 dakikada bir 250 ml kadar) ve tuzlu yiyecekler verin. Domates suyu gibi bir miktar tuz içeren içecekler sıvı kaybının yerine konması için ideal. Çünkü vücuttaki tuz kaybı yerine konana kadar sadece su gibi tuzdan fakir sıvıların verilmesi, vücut tuz oranının daha da düşüp bilincin kapanmasına neden olabilir.

BUNLARI YAPMAYIN

• Bilincinden emin değilseniz içmesi için bir şeyler vermeyin. İçtiği sıvının ciğerlerine kaçışına neden olabilirsiniz.

• Vücut ısısını düşürmek için kesinlikle soğuk sıvı vermeyin. Çünkü soğuk sıvıların kullanılması, ısıyı düşürmeyi hızlandırmasına rağmen, zaten strese girmiş olan kalp kası üzerinde aritmi riskini arttırabiliyor.

• Havale geçirme durumunda kilitlenmiş ağzını açmak ya da dilini çıkartmak için ağzına kaşık ya da başka bir cisim sokmayın. Başını yana çevirmeniz hava yolunu açık tutmak için yeterlidir.
 
NTV
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.